Kurşun doğa için zehirli bir madde olduğu halde avcılık, atıcılık sporu, balıkçılık gibi etkinliklerle çevreye yayılıyor. RSPB Avrupa Birliği (AB) ve Birleşik Krallık’da (BK) bu zehirle mücadeleyi sürdürüyor. Kurşunun hem insan sağlığı hem de doğaya zararlı olduğu uzun zamandır biliniyor. RSPB diğer organizasyonlarla birlikte hem ulusal hem uluslararası düzeyde kurşunlu mermileri yasaklamak için mücadele ediyor.
Etkili Bir Kirletici
Her yıl, avcılık, atıcılık, balıkçılık etkinlikleriyle AB doğasına 44,000 ton kurşun salındığı tahmin ediliyor. Böyle devam ederse 20 yılda bu sayı 876,000 tonu bulabilir. Özellikle çocuklarda düşük dozlarda bile kurşunun beyin ve organlara zarar verdiği biliniyor. Kullandığımız boya, benzin vb de yasaklanıyor. Oysa, tahminen her yıl BK’da 75,000 AB’de 1 milyon su kuşu ve binlerce yırtıcı mermiden gelen zehirleri yutarak ölüyor.(*)
Gönüllü Taahhütlerle Yavaş İlerleme
Atıcılık endüstrisi çeşitli taahhütlerde bulunsa da BK’da yeni bir akademik çalışmada toplanan 235 sülünün %94’ünün (3 yıl önce %99.5) kurşunlu mermiyle vurulduğu gösterilmiş. Gönüllü taahhütler yerine yasaların değişmesi, yasaklar getirilesi için mücadele ediliyor. BK sulak alanlarında kurşunlu mermi yasak olsa da yasalara yeterince uyulmuyor. Doğal hayatı korumak için daha sıkı düzenlemeler getiriliyor.
Avrupa Birliği’nde Büyük Adım
AB’de önemli bir gelişme yaşandı ve Artık 27 AB üyesi+ İzlanda, Norveç, Kuzey İrlanda ve Lichtenstein sulak alanlarında kurşunlu mermi yasak. Ülkelerin adapte olmaları için 2 yıl süre var. Bu her yıl 1 milyon su kuşunun kurtulması demek. 20 yıldır çaba gösteren RSPB için kutlanacak bir olay.
Kurşunu Yasaklamak İçin Yol Uzun
Mücadele hala bitmekten çok uzak. AB’de sulak alanlar dışında hala kurşunlu mermi yasak değil. AB Kimyasal Ajansı daha kapsamlı yasaklar üzerinde çalışıyorsa da yol uzun. RSPB, BirdLife partnerleri ve diğer organizasyonlarla birlikte mücadeleye devam ediyor.
https://www.birdlife.org/news/2023/03/02/the-fight-against-lead-poisoning/
(*) TK editör notu: ABD’de 1991’de su kuşlarının avlanmasında kurşunlu mermiler yasaklandıktan sonra bu türlerin sayısı artmış. Kurşunlu mermiyle vurulmuş hayvanları yiyen özellikle akbaba gibi yırtıcılar için de büyük risk yaratıyor. (https://ca.audubon.org/news/while-federal-ban-lead-ammo-gone-dangers-birds-and-people-will-persist)